انسان شناسی
-
مفهوم وحدتانگاری و دوگانهانگاري در فلسفۀ غرب و اسلامی
توجه به سرچشمۀ ورود لفظ دوگانهانگاری و وحدتانگاری اهمیت فراوانی دارد. ایندو مفهوم زاییده ذهن فیلسوفان مغربزمین است و نمیتوان آنها را بر سنت فیلسوفان اسلامی تطبیق کرد؛ لذا در این مقاله، برای پرهیز از ابهام، حدود و ثغور ایندو مفهوم را در سنت فلاسفۀ اسلامی بیان میکنیم، تا تفاوت آن با اصطلاح رایج در فلسفۀ غرب روشن شود. الف) دوگانهانگاری: كلمه دوگانهانگاري يا دوئاليسم (Dualism) يا ثنويت (Duality) كاركردهاي…
بیشتر بخوانید » -
روایت فیزیکالیستی از انسان در طب مدرن
روایت فیزیکالیستی از انسان در طب مدرن یکی از مبانی طب مدرن که تأثیری زیاد بر این طب گذاشته، رویکرد فیزیکالیستی به انسان است. فیزیکالیست نوعی طرز تفکر دربارهی انسان است که مطابق آن، انسان صرفاً همین ساحت جسمی است. در این رویکرد، همهی حالات روحی انسان به فعالیتهای مادی مغزی نسبت داده میشود؛ اموری نظیر تفکر، اراده و ادراک، حاصل فعالیتهای مغز است که در اثر فعل و…
بیشتر بخوانید » -
نتایج معرفتی-تربیتی مسئله تاثیر غذا بر اندیشه
نتایج معرفتی-تربیتی مسئله تاثیر غذا بر اندیشه برخی از نتایج مسئله تاثیر غذا بر روح و اندیشه عبارتند از: یکی از نتایج این موضوع، توجه به تاثیر عوامل غیر معرفتی در معرفت است. توضیح آنکه معرفت و باورهای انسان گاه حاصل مجاهدت های علمی و پیروی از استدلال است به این صورت که شخص با ترتیب دادن براهین و شواهد به سمت یک نظریه گرایش پیدا می کند اما در…
بیشتر بخوانید » -
نگرش دین به نقش تغذیه در روح و اندیشه
در آموزههاي ديني خوردنيها در يک رتبه قرار ندارند. از مراتب طيب و طاهر تا مراتبي که به خوردنيهاي مکروه و حرام ختم ميشود، طيف گستردهاي را در بر ميگيرد. کمترین مرتبهاي که در آموزههاي دينينهي به آن تعلق گرفته، نهي از اکل گوشت حيوانات کراهت دار است. در مرتبه بعد حرمت به اکل حيوانات حلال گوشت، که فاقد ذبح شرعي است تعلق گرفته، بنابراين حيواناتي که ذاتاً گوشت…
بیشتر بخوانید » -
مبانی فلسفی رابطه غذا با روح و اندیشه
مبانی فلسفی رابطه غذا با روح و اندیشه غذا به جهت ارتباط آن با جسم انسان و رابطه تنگاتنگ جسم با روح میتواند مشمول احکام فلسفی قرار گیرد. این مباحث زمینه مطالعات بین رشته ای علوم فلسفی و تجربی را فراهم می آورد. برخی از این احکام عبارتند از: غذا زمانی غذا است که غذا عين مغتذي و آکل ميشود. در این صورت اگر بخواهد عین مغتذی شود باید…
بیشتر بخوانید » -
هویت فلسفی غذا
هویت فلسفی غذا برای تبیین جایگاه غذا در مباحث فلسفی و تبیین قوه غاذیه از اقسام نفس نباتی شروع می کنیم. نباتات از لحاظ رتبه وجودي بين حيوانات و جمادات قرار دارند. اين مرتبه از موجودات نه خصوصيات جمادات را دارند که در آنها خشکي و برودت غلبه دارد و نه مانند حيوانات داراي حواس و اراده غريزي هستند. نفس نباتی دارای سه قوه است: قوه نامیه، قوه مولده،…
بیشتر بخوانید » -
ضرورت تنوع در خلقت انسان
وجود تنوع در خلقت انسان ضروری است. برخی از اسباب این ضرورت عبارتند از: ضرورت از جهت اقتضای نظام علّی: نظام خلقت، نظام علی و معلولی است. به مقتضای نظام علی و معلولی، حدوث و بقا اشیا بر اساس قوانین خاص این نظام شکل می گیرد. بر اساس اصل سنخیت بین علت و معلول، تفاوت در علل، سبب تفاوت در معلول ها می شود. هر انسانی در یک محیط…
بیشتر بخوانید » -
برتری تکوینی خلقت انسان و سایر موجودات نسبت به یکدیگر در قرآن
موجودات عالم به لحاظ شرافت تکوینی در مراتب مختلفی قرار دارند. برخی در درجه بالا، برخی متوسط و برخی در رتبه نازلی از اوصاف کمالی اند. موجودات مادی علاوه بر تمایز از یکدیگر، نوعی تشکیک[1] نسبت به همدیگر دارند؛ که شامل هر نوع نگرش سلسله مراتبی، درجهبندی و طیف وار به اشیا می شود. این نوع تشکیک میتواند مربوط به مراتب هستی، مراتب موجودات عالم مادی، انواع و افراد…
بیشتر بخوانید » -
دلالت های تربیتی تنوع انسان ها
مسئله تنوع در انسان ها، ابعاد انسان شناسی زیادی دارد. اقتضای تنوع حالات و اوصاف انسانی، وجود بستر و مدل های تربیتی ای است که مجالی برای ظهور این تنوع حالات و اوصاف باشد. هر گونه ساختار و بستری که درصدد به کنترل در آوردن اوصاف و احوالات انسان ها است با طبیعت انسان سازگار نیست. برخی از نکات تربیتی این موضوع عبارتند از: رشد اعتقادات: تنوع حیرت آور…
بیشتر بخوانید » -
حکمت تنوع
تنوع در خلقت، مبتنی بر حکمت الهی است. برخی از حکمت های این موضوع عبارتند از: قوام نظام اجتماعی: نظام اجتماعی برای تحقق اهداف و فعالیت های متنوع نیازمند تنوع و تفاوت در شغلها، علایق، سلایق و توانمندی ها است. فقدان این ویژگی سبب از بین رفتن بخش عظیمی از فعالیت ها و شغلهایی می شود که لازمه حیات انسانی است. اگر انسانها به شغلهای یکسانی رو بیاورند سایر…
بیشتر بخوانید »